Więzy krwi

krew pępowinowaMoja krew – chwali się niejeden rodzic, gdy maluch próbuje go naśladować. Czy rzeczywiście w żyłąch dziecka płynie mamy lub taty? Dlaczego czasem z jej powodu dochodzi do konfliktu?

W jaki sposób grupa krwi może wykluczyć ojcostwo i co sprawia że krew pępowinowa jest tak cenna?

Każdy powinien znać  swoją grupę krwi.  A szczególnie przyszła mama. Od tego może zależeć bezpieczeństwo jej i dziecka, np. gdyby nagle pojawiła się konieczność transfuzji krwi. Grupę krwi powinien znać też przyszły tata. Zaraz się przekonasz, dlaczego jest to ważne.

Czy w ciąży mamy z dzieckiem wspólną krew?

Dziecko od samego początku ma własny układ krążenia i choć rośnie zdrowe m.in. dzięki składnikom dostarczanym przez twoją krew, nie ma z nią bezpośredniego kontaktu. Jak to  możliwe? Rozwija się wworku owodniowym połączonym z łożyskiem. Do łożyska docierają twoje naczynia krwionośne zaopatrując je w niezbędne substancje. Dziecko jest łączone z łożyskiem pępowiną, przez którą płynie krew w kierunku od dziecka do żyska i wraca – bogata w tlen i substancje odżywcze.

Dlaczego krew mamy nie styka się z krwią dziecka?

Ponieważ twój organizm mógłby potraktować dziecko jak ciało obce, które należy zwalczyć. Krew mamy od krwi maleństwa dzieli więc bariera łożyskowa, czyli gruba błona. Natura wymyśliła sprytny mechanizm, który sprawia, że pokonują  ją substancje potrzebne do rozwoju dziecka, m.in. składniki odżywcze, tlen, a także przeciwciała, które po urodzeniu pomagają dziecku w ochronie przed chorobami. Z łożyska dziecko pobiera ich 0 wiele więcej niż z siary, czyli pierwszego mleka mamy.

A co ze szkodliwymi substancjami krążącymi we krwi?

Niektóre, niestety, także pokonują barierę łożyskową. Należy do nich alkohol, którego przyszłe mamy w ogóle nie powinny pić, a także szkodliwe substancje z dymu papierosowego. Są obecne we krwi nie tylko osób palących, ale także tzw. biernych palaczy – to powód, dla którego papierosy powinien rzucić również twój partner. Przez łożysko przenika kofeina występująca m.in. w kawie, coli, herbacie (pod nazwą teina), substancje obecne w lekach czy wirusy np. HPV Z tego powodu, będąc w ciąży, troszcz się o swoje zdrowie, zwracaj uwagę na to, co jesz, i zażywaj leki tylko po konsultacji z lekarzem.

Po kim dziecko  dziedziczy grupę krwi?

Dziedziczenie grupy krwi nie jest tak proste, jak mogłoby się wydawać. Krew nie jest cechą indywidualną jak odciski palca czy budowa źrenicy. Ludzie mają kilka grup krwi: A, B, AB i 0. Jeśli masz grupę krwi A, a mąż B, dziecko wcale nie musi mieć jednej z waszych grup, ale np. 0. Dziedziczenie odbywa się wg prawa Mendla. Zgodnie z nim grupa krwi jest określona przez geny, które występują w parach. ]ako właścicielka grupy A możesz mieć dwie wersje genu A i 0. Gdy u ojca dziecka z grupą krwi A jest podobnie, dziedziczy ono grupę 0.

Dlaczego czasem dochodzi do konfliktu?

Konflikt serologiczny jest związany z czynnikiem Rh, który ma prawie 85 proc. osób (są Rh+). ]eśli przyszła mama go nie ma, a tata jest Rh+, grozi to powstaniem konfliktu,  serologicznego.

Gdy dziecko ma krew Rh+, organizm kobiety może zwalczać jego krwinki, uważając je za obce (bo są inne niż jej własne). W czasie pierwszej ciąży kobieta wytwarza mało przeciwciał lub może nie wytwarzać ich wcale. W dużej  ilości powstają za to przy kolejnych ciążach.

Jak zapobiec konfliktowi?

 

Przy różnych Rh pierwsze dziecko ma szansę urodzić się zdrowe. Aby podobnie było z kolejnymi, mama powinna otrzymać immunoglobulinę, która sprawi, że następną ciążę jej organizm
potraktuje jak pierwszą.

Na czym polega konflikt w grupach?

Konfiikt serologiczny może dotyczyć także grup głównych, czyli A, B, 0, jeśli przyszła mama ma grupę krwi 0, a dziecko A lub B. Kobiety z grupą krwi 0 mają przeciwciała anty-A i anty-B. Tego typu niezgodność lekarze określają jako mniej niebezpieczną dla zdrowia dziecka. W ciągu 24 godzin po narodzinach u maluszka mogą pojawić się objawy niedokrwistości lub żółtaczki.

Czy grupa krwi może potwierdzić ojcostwo?

Możliwe jest tylko wykluczenie ojcostwa, ale ze 100-procentową pewnością, np. gdy dziecko ma grupę, która nie wynika z krzyżówki krwi mamy i taty. Podobnie jest z czynnikiem Rh.Do potwierdzenia ojcostwa potrzebne są testy DNA.

Dlaczego krew pępowinowa jest ta cenna?

Jest bogatym źródłem komórek macierzystych, podobnych do tych, które znajdują się w szpiku kostnym. Wykorzystuje się je głównie w leczeniu schorzeń krwi, takich jak białaczka, a także do przeszczepów, które służą odnowie układu krwiotwórczego po chemio- lub radioterapii u dzieci. Być może w przyszłości pomogą w leczeniu udaru mózgu, uszkodzeń mięśnia sercowego, choroby Alzheimera czy cukrzycy. Decydujący się na ich pobranie powinni pamiętać, że nie każdą chorobę da się leczyć własnymi komórkami macierzystymi (czasem potrzebne są od innego dawcy) oraz że liczba komórek macierzystych z krwi pępowinowej wystarcza dla osoby ważącej do 30 kg. Być może w przyszłości ograniczenia nie będą aktualne.

Kiedy można ją pobrac?

Raz w życiu, w chwili narodzin. Decyzję należy podjąć około dwa miesiące wcześniej. Pobranie krwi jest możliwe w szpitalach współpracujących z bankami krwi pępowinowej, które ją przechowują. Po podpisaniu umowy rodzice otrzymują zestaw do pobrania krwi, który powinien trafić do położnej przed porodem.  Zabieg pobrania jest prosty, krótki i nie zakłóca przebiegu porodu. Po urodzeniu dziecka i przecięciu pępowiny odkaża się jej fragment i za pomocą igły pobiera z niego krew. Jest ona potem zamrażana w ciekłym azocie w temperaturze -196 stopni C. Banki krwi przechowują w ramach usług niekomercyjnych lub komercyjnych (koszt pobrania i depozytu to ok. 2000 zł płatne jedrazowo i ok. 400 zł za przechowanie co roku).

 

 

 

Categories
POŁÓG  
Tags